Hồ Hàm Thuận

Hồ Hàm Thuận là nơi cung cấp chính nguồn nước tưới cho hàng ngàn ha lúa trên địa bàn hai huyện Đức Linh, Tánh Linh. Tuy nhiên, tính đến cuối tháng 11/2010, hồ chỉ mới tích được 29% dung tích hữu ích. Trong khi đó, vụ đông xuân 2010 - 2011 đã đến…

Thiếu nước từ thượng nguồn

Đức Linh, Tánh Linh là hai huyện nằm ở khu vực hạ lưu sông La Ngà và chịu ảnh hưởng trực tiếp của quá trình điều tiết nước hồ thủy điện Hàm Thuận - Đa Mi. Nhờ vậy, bao năm qua người dân trên địa bàn có nguồn nước phục vụ sinh hoạt và sản xuất  nông nghiệp, trở thành vựa lúa lớn tỉnh. Mùa khô năm nay, nông dân bước vào vụ sản xuất đông xuân, nên nhu cầu nguồn nước tưới lại cấp thiết hơn bao giờ hết. Hiện nay, trong khi nhiều địa phương trong tỉnh đều có nguồn nước tưới dồi dào, nhờ hệ thống các hồ thủy lợi đã tích đầy nước (Sông Quao, Sông Lòng Sông,…) thì vựa lúa phía nam của tỉnh lại hoàn toàn trái ngược. Đến Tánh Linh vào những ngày này, chúng tôi khá ngạc nhiên khi hầu hết cán bộ và người dân trong huyện đều tỏ nỗi âu lo vì thiếu nước. “Chưa năm nào hồ Hàm Thuận lại cạn nước như thời điểm này. Đồng nghĩa với việc người dân hai huyện Tánh Linh, Đức Linh đang đối mặt với nguy cơ thiếu nước tưới trầm trọng, ảnh hưởng rất lớn đến sản xuất đông xuân và hè thu sắp tới” - một cán bộ ngành nông nghiệp huyện tâm sự với chúng tôi như thế.

Qua theo dõi, được biết hồ Hàm Thuận đến nay mới chỉ tích nước đến cao trình 586.96, ứng với dung tích hữu ích 151,6 triệu m3. Vì vậy, so với những năm trước đây, hồ chỉ đạt khoảng 1/3 dung tích. Nếu không có giải pháp cân đối, điều tiết nước hợp lý sẽ không đủ nước sinh hoạt và sản xuất vào mùa khô 2011. Theo kế hoạch sản xuất vụ đông xuân 2010 - 2011 của Tánh Linh, tổng diện tích gieo trồng cây ngắn ngày toàn huyện trên 10 ngàn ha (trong đó diện tích lúa chiếm trên 7 ngàn ha). Khung thời vụ chung trên địa bàn huyện bắt đầu xuống giống từ 15/11 - 31/12/2010, và chậm nhất đến ngày 10/1/2011 sẽ kết thúc gieo trồng vụ đông xuân. Tuy nhiên, trước nguy cơ hạn hán xảy ra, huyện đang cân nhắc, căn cứ vào điều kiện tự nhiên, nguồn nước tưới của các vùng đất và lượng nước tại các ao, bàu,…để bố trí gieo trồng đồng loạt, né rầy theo khuyến cáo của Trạm Bảo vệ thực vật huyện.

 Lập phương án đối phó hạn hán

Trước nguy cơ thiếu nước tưới trong vụ đông xuân, mới đây UBND huyện Tánh Linh đã có công văn đề nghị Công ty Thủy điện Đa Nhim - Hàm Thuận - Đa Mi điều tiết nước thủy điện Hàm Thuận - Đa Mi để cung cấp nước cho sản xuất và sinh hoạt của nhân dân trong huyện. Theo đó, huyện đề nghị công ty này làm việc với Trung tâm Điều độ hệ thống điện quốc gia, Tập đoàn Điện lực Việt Nam cân đối điều tiết, giảm lưu lượng chạy máy về hạ lưu trong các tháng 11 và 12/2010. Đồng thời, xem xét phân bổ thời gian và lưu lượng chạy máy của thủy điện Hàm Thuận - Đa Mi để đảm bảo xả nước về hạ lưu trong các tháng mùa khô (từ tháng 1 đến tháng 5/2011). Về phía Xí nghiệp KTCTTL La Ngà, ông Trần Phước Ánh - cán bộ thuộc Phòng Tưới cho biết: Nếu hồ Hàm Thuận vẫn giữ dung tích nước như hiện nay và sắp tới không có mưa, thì lượng nước hiện tại vẫn có thể đảm bảo sản xuất vụ đông xuân, nhưng sẽ bị cắt giảm một số diện tích so kế hoạch. Đồng thời khuyến cáo bà con nên chuyển đổi cơ cấu cây trồng để thích nghi với điều kiện hạn hán. Riêng vụ hè thu 2011 sắp tới, nguy cơ thiếu nước tưới là không thể tránh khỏi. “Theo kế hoạch tưới của Xí nghiệp KTCTTL La Ngà, chậm nhất đến ngày 25/12/2010, nếu đơn vị nào chưa tổ chức gieo sạ kịp, xí nghiệp không phục vụ bơm tưới cho số diện tích còn lại. Trường hợp nông dân vẫn cố tình gieo sạ, thì mọi thiệt hại, xí nghiệp sẽ không chịu trách nhiệm. Bên cạnh đó, xí nghiệp đã làm việc với tổ dùng nước của các xã, thị trấn, nhằm phổ biến cho bà con về tình hình hạn hán địa phương gặp phải trong năm nay. Khuyến cáo nông dân nên có biện pháp sử dụng nước hợp lý, tận dụng nước tưới từ các ao hồ, sông suối để sản xuất nông nghiệp,…” - ông Ánh cho biết thêm.

 Đông xuân là vụ lúa thường mang lại năng suất, chất lượng cao nhất trong năm, vì vậy, cán bộ và nông dân hai huyện Đức Linh, Tánh Linh đang dồn sức và tìm giải pháp đối phó nguy cơ hạn hán có thể xảy ra trong nay mai.

(Theo baobinhthuan)