I. Khái quát tình hình dân tộc:
Huyện Tánh Linh gồm có 14 đơn vị hành chính (13 xã và 01 Thị trấn) với Dân số có 24.477 hộ/101,732 khẩu, trong đó đồng bào dân tộc thiểu số (ĐBDTTS) có 2.481 hộ /11.696 khẩu chiếm tỷ lệ 10% (tăng 259 hộ/192 khẩu so với số liệu cuối năm 2009), gồm có 14 thành phần dân tộc (Chăm, Chơ-ro, Cơ-ho, Dao, Gia-rai, Hrê, Hoa, Khơ-me, Mường, Mông, Nùng, Tày, Ra-glai, Thái) chủ yếu là dân tộc Cơ-ho, Ra-glai và dân tộc Chăm, định canh định cư tại 12 thôn xen ghép của 6 xã, 01 Thị trấn và 01 xã thuần ĐBDTTS (La Ngâu).

 Đa số sống bằng nghề nông. sản xuất trên tổng diện tích đất nông nghiệp 2.841,8 ha.

II. Tình hình sản xuất nông nghiệp:

1. Sản xuất nông nghiệp. Tổng diện tích gieo trồng 2.960 các trạm bơm điện Đức Bình, Lạc Tánh, La Ngâu đều hoạt động bơm tưới với sự chỉ đạo kịp thời của các cấp, ngành và sự cố gắng, nổ lực của các ngành và nhân dân ở địa phương nên việc tổ chức sản xuất đã đạt những kết quả cụ thể, như sau:

- Cây nông nghiệp ngắn ngày 1.810 ha. Trong đó: cây lúa 960 ha, đến nay đã xuống giống 100% diện tích với các loại giống IR59606, IR56279, OM6162, OM2395 và TH6 do các đại lý trên địa bàn huyện cung cấp cây bắp lai đã xuống giống khỏang 350 ha, tập trung ở xã La Ngâu, Măng Tố, Đức Phú, Đức Bình, Gia Huynh, Suối Kiết và thị trấn Lạc Tánh, chủ yếu là các loại giống như CP 888, C919, G49... cây trồng khác gồm đậu các loại, rau các loại, đậu phụng, bà con đã rãi rác cho xuống giống khỏang 50 ha cây Mì đã xuống giống trên 450 ha, hiện nay đang tiếp tục xuống giống.

- Cây công nghiệp dài ngày: Diện tích 1.150ha. Trong đó: cây điều: 794,2 ha, diện tích thu hoạch khỏang 650 ha, hiện nay bà đã hoàn thành việc thu hoạch, năng suất đạt cao hơn năm 2009 cây cao su: diện tích 309.3 ha, tập trung ở xã Suối Kiết, Gia Huynh, cây được đầu tư chăm sóc kỹ nên phát triển tốt, tuy nhiên năm nay do thời tiết nắng keó dài một số diện tích mới trồng tỉ lệ khá chết cao cây khác 55 ha.

2. Chăn nuôi

Tình hình chăn nuôi trong 6 tháng đầu năm không có gì biến động lớn, tổng đàn gia súc và gia cầm ở vùng đồng bào DTTS là 19.830 con giảm 50 con so với thời điểm cuối năm 2009 ( chủ yếu giảm về đàn trâu 50 con), trong đó: bò tự có 344 con, bò vay theo Nghị quyết 04 của Tỉnh ủy 271 con, trâu 739 con, heo 2.380 con, dê và cừu 1.186 con và đàn gia cầm 14.910 con. Đàn gia súc, gia cầm của đồng bào DTTS vẫn ổn định và phát triển tốt, không có hiện tượng dịch bệnh xảy ra.

III. Một số chương trình, chính sách triển khai trong 6 tháng đầu năm

2.1. Nghị quyết 04 của Tỉnh ủy:

a. Về đất sản xuất:

Trong 6 tháng đầu năm 2010 không thực hiện cấp mới, bà con vẫn sản xuất ổn định trên diện tích 2.841,8 ha trong đó: đất cấp theo tinh thần Nghị quyết 04 Tỉnh uỷ là 982,9 ha/768hộ, cụ thể: Đức Phú 51 ha/47hộ, Măng Tố 19 ha/49hộ, La Ngâu 66,9 ha/105hộ, Đức Thuận 139 ha/170hộ, Lạc Tánh 170 ha/185hộ, Gia Huynh 246 ha/86hộ và Suối Kiết 291 ha/126hộ. Hầu hết số diện tích nói trên được trồng điều, cao su và tập trung gieo trồng các cây nông nghiệp ngắn ngày, năng suất bình quân đạt khá, tăng thu nhập góp phần ổn định cuộc sống cho đồng bào.

b. Về thu nợ vốn vay phát triển chăn nuôi bò:

Từ năm 2002 đến nay toàn huyện đã giải ngân cho 220 hộ vay 354 con bò cái sinh sản với tổng vốn vay 1.772.900.000 đồng,

Trong quá trình chăn nuôi, đàn bò đã sinh sản thêm 278 con. Như vậy, tổng số đàn bò vay theo Nghị quyết 04 của Tỉnh uỷ là 632 con. Tuy nhiên, trong thời gian chăn nuôi, đàn bò có những biến động, thất thoát như sau:

- Về số bò chết ngoài bảo hành: 39 con/36 hộ.

- Số bò bán lấy tiền sử dụng sai mục đích: 54 con/39 hộ.

- Số bò bán để trả nợ Ngân hàng: 268 con/145 hộ.

Tổng số bò hiện còn: 271 con/78 hộ.

* Kết quả thu hồi nợ vay: Trong 6 tháng đầu năm 2010 Ngân hàng Chính sách - xã hội đã tích cực phối hợp với UBND các xã, thị trấn tiếp tục triển khai thu nợ bò vay theo Nghị quyết 04 Tỉnh uỷ được 8.500.000 đồng. Hiện nay dư nợ còn 123.700.000 đồng/25 hộ trong đó: xã La Ngâu 103.200.000 đồng/22 hộ, Đức Thuận 20.000.000 đồng/02 hộ và Đức Bình 500.000 đồng/01 hộ

Từ chương trình cho vay phát triển chăn nuôi bò ở vùng ĐBDTTS đã mang lại hiệu quả thiết thực, tận dụng được phế phẩm trong sản xuất nông nghiệp như thân cây bắp, đậu, rơm, … phục vụ cho chăn nuôi hộ gia đình, đến nay nhiều hộ gia đình đã có thêm từ 1 - 2 con bê con, từng bước giúp cuộc sống đồng bào dân tộc ổn định và phát triển. Tuy nhiên, bên cạnh đó, đàn bò giao cho ĐBDTTS ở một số nơi chất lượng không đồng đều, xảy ra tình trạng chết trong thời gian bảo hành quá lớn (ở La Ngâu và Măng Tố) và bò cái sinh sản vẫn chết sau thời gian bảo hành (ở La Ngâu), chăn nuôi bò không sinh sản từ đó dẫn đến việc thu hồi nợ gặp không ít khó khăn.

c. Về giao khoán quản lý bảo vệ rừng:

- Kết quả thực hiện giao khoán quản lý bảo vệ rừng trên địa bàn huyện đến thời điểm hiện nay là 14.726 ha/376 hộ nhận khoán trong đó: Đơn vị Lâm trường Sông Dinh là 3.754,21 ha/97hộ của thôn 2 - xã Suối Kiết nhận khoán BQL rừng phòng hộ Trị An là 3.175,4ha/82 hộ của xã Măng Tố và Đức Phú nhận khoán BQL rừng phòng hộ La Ngà 7.796,6 ha/197hộ của xã La Ngâu và Măng Tố. Cụ thể từng thôn như sau :

+ Thôn Tà Pứa - xã Đức Phú: 1.603 ha/ 42 hộ

+ Thôn 1 - xã Măng Tố: 4.341,5 ha/110 hộ

+ Xã La Ngâu: 5.027,5 ha/127 hộ

+ Thôn 2- xã Suối Kiết: 3.754,21 ha/ 97 hộ

- Kết quả thực hiện chi trả tiền giao khoán quản lý bảo vệ rừng của các đơn vị chủ rừng đến 31/03/2010

Tình hình quản lý bảo vệ rừng trong diện tích giao khoán được thực hiện nghiêm túc, bà con đã chia thành tổ, đội quản lý bảo vệ rừng và phân công lịch tuần tra bảo vệ chặt chẽ, hộ tham gia kiểm tra thường xuyên là 376/376 hộ bên cạnh đó có sự phối kết hợp đồng bộ với lực lượng quản lý BVR của đơn vị chủ rừng nên diện tích rừng giao khoán hiện nay được bà con quản lý bảo vệ có hiệu quả. Tuy nhiên theo dự kiến năm 2010 sẽ giảm 89 hộ/2.696,88 ha hộ nhận khoán bảo vệ rừng để chuyển sang thực hiện Đề án cải tạo rừng tự nhiên sản xuất nghèo kiệt để trồng cao su và cây lâm nghiệp khác.

2.2 Chính sách đầu tư ứng trước gồm có 143 hộ/236.2 ha trong đó:

- Đầu tư ứng trước giống bắp lai 99 hộ/150.2 ha

+ La Ngâu: 82 hộ/118.2 ha

+ Suối kiết: 17 hộ/32 ha.

- Đầu tư ứng trước giống lúa 44 hộ/86 ha( 2 vụ)

+ Xã Măng Tố 44 hộ /86 ha

2.3. Nước sinh hoạt cho đồng bào dân tộc theo Chương trình 134:

- Hỗ trợ giải quyết nước sinh hoạt: trong quá trình triển khai thực hiện về nguồn vốn chương trình 134, tỉnh có phê duyệt điều chỉnh bổ sung 9 công trình cung cấp nước tập trung với tổng gía trị đầu tư 35.034 triệu đồng, với 1.722 hộ ĐBDTTS được thụ hưởng tuy nhiên trong 6 tháng đầu năm 2010 tỉnh chưa ghi kế hoạch thanh toán nợ cho địa phương vì hiện nay trên địa bàn huyện còn nợ 5 công trình cấp nước cho đồng bào dân tộc thiểu số trên 2,8 tỉ đồng.

2.4. Về công tác tập huấn các chương trình:

Những năm qua, trong công tác chuyển đổi cơ cấu cây trồng vật nuôi ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số gắn với việc ứng dụng các tiến bộ khoa học kỹ thuật, triển khai các mô hình trình diễn và nhân rộng mô hình, từng bước đưa máy móc thiết bị vào sản xuất đã mang lại hiệu quả rõ rệt. Trong 6 tháng đầu năm 2010, Trung Tâm dịch vụ phát triển Miền núi tỉnh phối hợp với UBND xã La Ngâu, Măng Tố đã tổ tập huấn thâm canh cây bắp lai và cây lúa nước theo chương trình Đầu tư ứng trước có hơn 100 hộ tham gia từ chương trình này.

2.5. Chương trình 135: Tỉnh đầu tư 582 triệu, UBND huyện có Quyết định số 1489/QĐ-UBND ngày 24 tháng 3 năm 2010 về phân khai kế hoạch thuộc nguồn vốn ngân sách tỉnh cho các xã và đơn vị liên quan làm chủ đầu tư cụ thể:

- Dự án cơ sở hạ tầng 400 triệu đồng

*Thôn 5 Tà Pứa xã Đức Phú 200 triệu đồng, đầu cống vào đường nghĩa địa Thôn 5 Tà Pứa (UBND xã Đức Phú làm chủ đầu tư) hiện đang thi công,

* Thôn 2 xã Suối Kiết 200 triệu đồng đầu tư đường vào khu dân cư, khu bạch đàng (UBND xã Suối Kiết làm chủ đầu tư) hiện nay đang thi công

- Dự án đào tạo chất lượng cán bộ xã, thôn 30 triệu đồng (Phòng Nội vụ chủ đầu tư)

- Chính sách hỗ trợ các dịch vụ cải thiện đời sống và trợ giúp pháp lý 02 triệu đồng (Phòng Tư Pháp chủ đầu tư)

- Riêng Dự án hỗ trợ phát triển sản xuất 150 triệu ( thôn 5 Tà Pứa xã Đức Phú 50 triệu đồng, Thôn 2 xã Suối Kiết 50 triệu đồng và Thôn 1 xã Măng Tố 50 triệu đồng) UBND huyện đã có văn bản chỉ đạo cho phòng Tài chính-Kế hoạch phân khai chi tiết cho các xã làm chủ đầu tư, đồng thời giao cho Phòng NN&PTNT hướng dẫn thực hiện Dự án tuy nhiên đến nay UBND các xã chưa thống nhất được danh mục đầu tư để Phòng Tài chính-Kế hoạch tham mưu cho UBND huyện ban hành Quyết định.

2.6 Chương trình Nghị quyết 39 của Bộ Chính trị đầu tư 7.000 tỉ đồng

- Chuẩn bị đầu tư 150 triệu (đường giao thông nông thôn, thôn Chăm thị trấn Lạc Tánh 50 triệu, kiên cố hóa kênh mương La Ngâu 100 triệu)

- Thực hiện dự án 6.850 tỉ đồng trong đó:

* Công trình chuyển tiếp 3.850 tỉ đồng (đường 336 đi Suối sậy xã nghị Đức 1.850 tỉ đồng, đường 336 đi thôn 4 xã Bắc Ruộng 2.000 tỉ đồng)

* Công trình xây mới 3.000 tỉ đồng (đường liên xã Bắc Ruộng đi Gia An 2.000 tỉ đồng, Nhựa hóa trung tâm xã Bắc Ruộng) đến nay đã hoàn thành công việc đấu thầu và giải phóng mặt bằng khả năng cuối tháng 6 triển khai thi công

2.7. Chính sách hỗ trợ học sinh theo QĐ 93, QĐ 24, QĐ 112

Tổng số học sinh được thụ hưởng theo dự toán đầu năm học 2009-2010 là: 2.349 học sinh, trong đó:

- QĐ 93: 2105 em (MG: 289 em, TH: 1310 em, THCS: 506 em)

- QĐ 112: 10 em ( 10 em mẫu giáo)

- QĐ 101: 52 em ( MG: 15 em, TH 21 em,THCS: 16 em)

- QĐ 24: 182 em ( 182 em THCS).

6 tháng đầu năm là học kỳ II của năm học 2009 -2010: nhìn chung học kỳ này việc cấp phát các chế độ cho học sinh các trường đều làm khá tốt từ khâu thủ tục xét duyệt, mua sắm và cấp phát các chế độ cho học sinh nên giảm đựơc tối đa học sinh dân tộc, học sinh nghèo bỏ học và chất lượng học tập có nhiều chuyển biến tích cực.

2.8. Kết quả thực hiện Quyết định 1249 của UBND tỉnh về thực hiện Đề án phát triển cây cao su vùng đồng bào dân tộc thiểu số

- Các xã, thị trấn đăng ký gồm: Đức Phú, Gia Huynh, Đức Thuận và thị trấn Lạc Tánh trong đó:

+ Tổng số diện tích đăng ký 143,45 ha.

+ Nhu cầu cây giống 64.720 cây.

+ Nhu cầu các loại phân bón 66.250 kg

- Các xã không đăng ký, gồm: Măng Tố, Suối kiết, La Ngâu.

Riêng xã Đức Thuận chỉ đăng ký diện tích (27,45 ha), chưa xác định được nhu cầu về cây giống, phân bón các loại.

2.9. Kết quả thực hiện Quyết định 33 của Thủ tướng Chính phủ

Thực hiện Quyết định số 33/2007/QĐ-TTg ngày 5/3/2007 của Thủ tướng Chính phủ về việc chính sách hỗ trợ thực hiện định canh, định cư cho ĐBDTTS thôn 1, thôn 2 xã Gia Huynh với vốn đầu tư 5.500 tỉ đồng trong đó:

- Vốn đầu tư phát triển 4.000 tỉ đồng

- Vốn sự nghiệp 1.500 tỉ đồng

Hiện nay đã thẩm định thiết kế bản vẻ thi công và dự toán công trình Định canh định cư tập trung thôn 2 xã Gia Huynh và đề nghị Sở Kế hoạch & Đầu tư tỉnh Bình Thuận phê duyệt Báo cáo KTKT xây dựng công trình nói trên.

2.10. Thực hiện chính sách vay vốn theo Quyết định 32:

- UBND huyện đã có văn bản chỉ đạo cho Ngân hàng Chính sách xã hội phối hợp các ngành liên quan và UBND các xã, thị trấn xem xét, rà soát lại các hộ nghèo được thụ hưởng theo chính sách và tham mưu Quyết định phân khai vốn đặc biệt khó khăn năm 2010 với tổng nguồn vốn 92 triệu.

2.11. Một số chính sách khác:

- Nguồn vốn hỗ trợ hộ nghèo cải thiện vệ sinh môi trường 565 triệu, hỗ trợ một lần cho các hộ nghèo về vật liệu để nâng cấp, sữa chữa, cải tạo, làm mới hoặc di chuyển chuồng trại chăn nuôi và nhà vệ sinh mức hỗ trợ bằng 01 triệu/hộ nghèo. Đến nay UBND huyện đã có quyết định phân khai 293 triệu đồng, cụ thể cho từng địa phương:

+ Xã Măng Tố: 157 hộ/157 triệu đồng

+ Xã La Ngâu: 104 hộ/104 triệu đồng

+ Thôn Tà Pứa, xã Đức Phú: 10 hộ/10 triệu đồng

+ Thôn 2, xã Suối Kiết: 22 hộ/22 triệu đồng.

Hiện nay một số xã đã hoàn thành việc xây dựng, tiến hành tổ chức nghiệm thu đưa vào sử dụng tuy nhiên nguồn vốn nói trên tỉnh chưa chuyển về cho huyện.

2.12.Thực hiện Quyết định 102/2009QĐ-TTg ngày 7/8/2009 của Thủ tướng Chính phủ:

UBND huyện đã chỉ đạo Phòng lao động Thương binh&XH huyện cùng UBND các xã: Đức Phú, Măng Tố, La Ngâu, Gia Huynh và Suối Kiết thực hiện cấp kinh phí cho 475 hộ/2017 khẩu/161.360.000 đồng, bình quân mỗi khẩu 80.000 đồng theo Quyết định số 851/QĐ-UBND ngày 19/4/2010 của UBND tỉnh Bình Thuận về việc phân khai kinh phí hỗ trợ dân thuộc hộ nghèo vùng khó khăn.

2.13. Xóa đói giảm nghèo

Với những nỗ lực đầu tư từ các chương trình, chính sách đã giúp cho bà con người dân tộc thiểu số có đời sống ổn định, khá hơn kể cả mặt tinh thần và vật chất, nhiều hộ đã thoát nghèo. Theo số liệu thống kê năm 2005 toàn huyện vùng ĐBDTTS có 1.287 hộ nghèo (theo chuẩn mới) chiếm tỷ lệ 58,55% đến cuối năm 2007 số hộ nghèo còn 823 hộ (giảm 464 hộ) chiếm tỷ lệ 37,44% cuối năm 2008 tiếp tục giảm 123 hộ, chiếm tỷ lệ còn 31,53% trong năm 2009 giảm được 237 hộ nghèo còn 582 hộ chiếm tỷ lệ 23,45% đặc biệt 6 tháng đầu năm 2010 UBND huyện đã có thông báo số 25/TB-UBND ngày 26/3/2010 chỉ đạo các ngành chuyên môn cùng UBND xã Măng Tố phúc tra lại số hộ nghèo tại xã. Kết quả phúc tra đã giảm được 34 hộ/166 khẩu, chiếm 14,72%. Như vậy hộ nghèo xã Măng Tố qua phúc tra giảm còn 54,11%, tính chung tỉ lệ hộ nghèo vùng đồng bào dân tộc thiểu số trên địa bàn huyện hiện nay còn 548 hộ chiếm tỉ lệ 22,08%.

2.14. Công tác tuyên truyền:

Ngày 28/5/2010 tại hội trường UBND huyện Tánh Linh, Vụ địa phương II phối hợp cùng với Ban dân tộc tỉnh và UBND huyện tổ chức lớp tuyên truyền về công tác bảo vệ môi trường, hưởng ứng ngày Môi trường thế giới 5/6. Tham gia Hội nghị gồm 190 đại biểu chủ yếu là cán bộ thôn bản, già làng, trưởng bản, chức sắc tôn giáo, thành phần người uy tín trong cộng đồng thôn bản, những người sản xuất giỏi có vai trò tích cực trong công tác xóa đói giảm nghèo.

Nhiệm vụ công tác trọng tâm 6 tháng còn lại của năm 2010

- Tập trung triển khai các Dự án của Chương trính 135, 134, Nghị quyết 39 và Trung tâm cụm xã.

- Chỉ đạo triển khai tập trung thu nợ vay chăn nuôi bò đến hạn.

- Kịp thời phát hiện, ngăn chặn và xử lý tình hình bán, cho thuê đất, bán bò, phá rừng làm rẩy kiên quyết không để xảy ra điểm nóng.

- Tập trung chỉ đạo xuống giống vụ Hè Thu kịp thời.

- Tích cực triển khai nhiệm vụ phát triển cây cao su vùng đồng bào dân tộc thiểu số trên địa bàn huyện theo Quyết định số 1249/QĐ-UBND ngày 8/4/2009 của UBND tỉnh.

- Tổng hợp, báo cáo kịp thời các nội dung theo yêu cầu của UBND tỉnh và Ban dân tộc tỉnh.

Trên đây là báo cáo của UBND huyện Tánh Linh về kết quả thực hiện nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội vùng ĐBDTTS trong 6 tháng đầu năm và nhiệm vụ còn lại của 6 tháng cuối năm 2010./.

(Theo UBND Huyện TL)